Virüslerin Birbirini Manipüle Ettiği Keşfedildi

İngiltere'nin önde gelen eğitim kurumlarından Exeter Üniversitesi araştırmacıları, bakterileri enfekte eden virüsler (fajlar) arasındaki kimyasal iletişimi inceleyerek çarpıcı bir araştırmaya imza attı. Yayımlanan bir çalışma, virüslerin sadece kendi türleriyle haberleşmediğini, aynı zamanda farklı türdeki 'komşularını' da dinlediğini ve hatta onları yanlış yönlendirerek manipüle ettiğini ortaya koydu.

'Ya öldür ya pusuya yat'

Bir faj bir hücreye girdiğinde önünde iki seçenek oluyor: Hücreyi parçalayıp binlerce yeni virüs parçacığı salarak çevredeki diğer hücrelere saldırmak veya hücrenin içinde sessizce beklemek. Bu karar, çevredeki 'kurban' (bakteri) sayısına bağlı. Eğer çok sayıda sağlıklı bakteri varsa virüs öldürmeyi seçiyor, ancak ortamdaki bakterilerin çoğu zaten öldürülmüşse, virüs için en güvenli yol pusuya yatıp daha iyi zamanları beklemek.

Kimyasal sinyaller ve 'kulak misafirliği'

Virüsler bu kararı, enfeksiyon sırasında ürettikleri peptit adı verilen kimyasal sinyaller aracılığıyla veriyor. Ortamda yüksek oranda peptit bulunması, 'Avlanacak bakteri kalmadı, saklan' anlamına geliyor. Ancak Exeter ekibi, bu sinyallerin sadece aynı tür fajlar arasında kalmadığını keşfetti. Farklı türdeki virüsler bu sinyallere 'kulak misafiri' oluyor. Ancak bu sinyal, dinleyenin yanlış karar vermesine neden olabiliyor.

İletişim değil, manipülasyon

Exeter Ekoloji ve Koruma Merkezi'nden Dr. Robyn Manley, üniversitenin basın bildirisinde yer alan yorumunda, 'Bir faj başka bir türden sinyaller algıladığında, mesaj kendisine yönelik olmasa bile, hücreyi öldürüp daha fazla virüs salmak yerine uykuda kalıyor' dedi. 'Bu durum, sinyali gönderen virüs için faydalı olabilir çünkü başka bir virüsün hücreleri öldürmesini engeller, ancak dinleyen virüs için bedeli olabilir. Başka bir deyişle, viral iletişim sadece iş birliği değildir. Bazen de manipülasyondur.'

Neden önemli?

Toprakta yaygın olarak bulunan bakteri ve fajlar üzerinde yapılan bu çalışma, virüslerin hücreleri ne zaman öldüreceğine nasıl karar verdiğini anlamak adına önemli bir adım. Bu mekanizmaların çözülmesi, gelecekte insan sağlığı ve enfeksiyon hastalıklarının tedavisi gibi alanlarda çok kritik sonuçlar doğurabilir.