Çin ve ABD Arasındaki Zihin Savaşı

Çin Ulusal Tıbbi Ürünler İdaresi (NMPA), Shanghai merkezli Neuracle Medical Technology tarafından geliştirilen bir beyin implantına onay verdi. Cihaz, ağır felç geçiren hastaların el hareketlerini geri kazanmalarına yardımcı olmayı amaçlıyor. Düşünce gücüyle robotik elleri yönetmek, artık reçeteli bir tedavi.

Neuracle sistemi, kafatasının içine tamamen gömülen ancak beyin dokusuna doğrudan saplanmayan ‘minimal invaziv’ bir elektrot dizisi kullanıyor. Hasta bir bardağı tutmayı hayal ediyor, bir madeni para büyüklüğündeki çip bunu fark ediyor ve bir yapay zeka algoritması saniyeler içinde robotik kolun bardağı tutmasını sağlıyor.

Tedavi 18-60 yaş arasında, omurilik ya da boyun yaralanması nedeniyle başından aşağısı felç olan hastalara uygulanacak. Günümüzde bu yaralanmalar nedeniyle felç geçirenleri tedavi etmenin etkili bir yolu maalesef yok.

‘Nature’ a göre tedavinin arkasındaki ekip, elindeki 18 aylık verileri de açıkladı. Buna göre, çipi kullanan 36 kişi, herhangi olumsuz bir durum bildirmedi. Deneylerde yer alan bazı hastalarda, cihaz kapalıyken bile belirli bir motor kontrolü geri kazandığı gözlemlendi. Çipi 9 ay boyunca kullanan bir hasta; sağ eliyle yemek yiyip içebildiğini, kavrama, tutma, sıkma ve genel olarak hareket ettirme yeteneğinin geliştiğini ve hatta eldiveni kullanmadığı sol elinde de az ölçüde iyileşme olduğunu söyledi.

Üretim ne zaman?

Bu onay, beyin çipinin ticari kullanımı açısından önemliyken 2016’da Neuralink’i kuran Elon Musk’ın çalışmalarına da gölge düşürdü.

Prensipte Neuracle sistemine benzeyen Neuralink, insan beyni ile bilgisayarları birbirine bağlayan bir beyin-bilgisayar arayüzü (BCI) teknolojisi. Bu teknoloji, N1 İmplantı adı verilen ve kafatasına yerleştirilen ultra ince teller aracılığıyla beyin sinyallerini dijital komutlara dönüştürmeyi amaçlıyor. Neuralink, ilk insanlı klinik deneyleri için onayı Mayıs 2023'te aldı. 2024 yılında ise ilk hastasına (Noland Arbaugh) çip takarak süreci başlattı. Musk, 2025’te Kanada’da deneyler yapmak üzere onay alırken, deneysel çalışmalarına devam ediyor.

Elon Musk, daha önce X’ten yaptığı paylaşımda beyin-bilgisayar arayüzü araçlarının 2026'da 'yüksek hacimli üretimine’ başlayacağını duyurmuştu.

BCI Dünyasını Şekillendiren Şirketler

Neuralink ve Neuracle dışında beyin-bilgisayar arayüzü (BCI) teknolojisini kullanan başka şirketler de var.

Synchron (Minimal İnvaziv)

Beyin ameliyatı yerine stent benzeri bir teknolojiyi (Stentrode) damar yoluyla motor kortekse yerleştiriyor. Felçli bireylerin dijital cihazları kontrol etmesini sağlıyor.

Blackrock Neurotech (İnvaziv)

Utah Dizisi (Sinir aktivitesini kaydetmek veya uyarmak için kullanılan yüksek yoğunluklu mikroelektrot dizisi) teknolojisiyle bu alandaki öncü şirketlerden biri.

Paradromics (İnvaziv)

Özellikle ALS ve konuşma bozukluğu olan hastalar için yüksek hızlı iletişim çözümleri sunuyor.

Precision Neuroscience (Minimal İnvaziv)

Beyin yüzeyine yerleştirilen ultra ince bir film sayesinde nöral verileri dijital sinyallere dönüştürüyor.

Kernel (Non-İnvaziv)

Kask benzeri bir cihaz olan Kernel Flow ile beyindeki kan akışını ve oksijenlenmeyi ölçüyor. Beyin aktivitelerini laboratuvar kalitesinde ama taşınabilir bir cihazla haritalandırıyor.

Neurable (Non-İnvaziv)

Günlük hayatta takılabilecek kulaklıklara entegre EEG sensörleri ile odaklanma seviyesini ölçüyor ve verimlilik analizleri yapıyor.

Bitbrain (Non-İnvaziv)

Giyilebilir teknolojileriyle beyin verilerini gerçek zamanlı olarak işleyerek sağlık ve wellness alanında çözümler üretiyor.

G.tec Medical Engineering (Karma)

Motor iyileşme ve komadaki hastalarla iletişim kurma konularında uzman.