Tartının ötesindeki mücadele

Uluslararası Menopoz Derneği’nin Rio de Janeiro’da düzenlediği 20’nci Dünya Menopoz Kongresi’nde hormon tedavilerinden GLP-1 ilaçlarına uzanan geniş bir gündem ele alındı.

Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Çiğdem Yayla Abide, menopoz bakımında kas ve kemik sağlığının korunmasının, tedavilerin kişiye göre planlanmasının ve bilimsel kanıtların üzerinden ilerlemenin önemine dikkat çekti.

Menopoz, artık yalnızca hormon düzeylerindeki değişim ve sıcak basmaları üzerinden değil; beynin işleyişi, kalp-damar sağlığı, metabolizma, kemik ve kas dokusu, uyku ve yeni ilaç teknolojileri üzerinden yeniden ele alınıyor.

Kongrenin dikkat çeken gündemlerinden biri testosteron tedavisi oldu. Özellikle enerji artışı, kas gücünün korunması ve genel iyilik halinin desteklenmesi amacıyla gündeme gelen testosteron uygulamaları, bilimsel kanıtların sınırları açısından tartışılıyor. Etkinliğe katılan Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Çiğdem Yayla Abide, testosteronun kadınlarda rutin kullanımını destekleyen yeterli bilimsel kanıt bulunmadığını belirtiyor. Abide, tedavinin özellikle kişinin yaşam kalitesini olumsuz etkileyen ve belirgin sıkıntıya neden olan hipoaktif cinsel istek bozukluğu kapsamında değerlendirilebileceğini söylüyor. Ayrıca enjeksiyon ve pelet gibi uygulamaların gelişigüzel tercih edilmemesi gerektiğini ifade ediyor.

Son yıllarda obezite tedavisinde öne çıkan GLP-1 ilaçları, menopoz dönemindeki kilo yönetimi tartışmalarının da bir parçası haline geldi.

Östrojen düzeylerindeki düşüş, yağın vücutta depolanma biçimini etkiliyor. Karın bölgesindeki yağlanmayı artırabiliyor. Yaşla birlikte kas kütlesinin azalması, uyku bozuklukları ve fiziksel aktivitedeki değişimler de bu tabloya katkıda bulunabiliyor. Bu nedenle menopoz döneminde kilo yönetimi, yalnızca tartıdaki rakama odaklanmak yerine yağ dağılımını, kas gücünü, kemik yoğunluğunu ve metabolik sağlığı birlikte değerlendirmeyi gerektiriyor.

Prof. Abide, menopoz döneminde kilo yönetiminin yalnızca vücut ağırlığı üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek şöyle diyor: “Kas kütlesi ve kas gücü korunmalı. Tartıdaki rakam kadar kas ve kemik sağlığı, fiziksel işlevler, genel sağlık durumu da önemli.”

Kongrede hormon tedavisindeki güncel seçenekler de ele alındı. Farklı östrojen ve progestojen preparatları, estetrol içeren yaklaşımlar ve doku seçici östrojen kompleksi (TSEC) olarak adlandırılan tedaviler, farklı ülkelerdeki klinik uygulamalar çerçevesinde tartışıldı. Abide, Türkiye’de bazı tedavi seçeneklerine erişimin sınırlı olduğuna, özellikle ciltten uygulanan hormon yamalarının bulunmadığına dikkat çekiyor. Prof. Abide, “Uluslararası kongrelerde hekimlerin farklı ülkelerdeki klinik yaklaşımları ve deneyimleri paylaşması, bilimsel gelişmelerin hasta bakımına aktarılmasına katkı sağlıyor” dedi.