Cenevre’de Büyük Ödül Bir Atölyenin Oldu
GPHG 2026’da büyük ödül bağımsız saat ustası Rexhep Rexhepi’ye gitti. 84 finalistin yarıştığı ve 20 ödülün dağıtıldığı gecede İsviçre’nin köklü markaları da küçük atölyeleri de aynı sahnede buluştu. Peki, saatçiliğin geleceğini üretim gücü mü, kritik parçaları yeniden tasarlama özgürlüğü mü belirleyecek
Görsel: GPHG, WIRED ekibi tarafından düzenlenmiştir.
Bir saatin temel görevi zamanı göstermek. Rexhep Rexhepi ise son tasarımında zamanı kadranın merkezinden çekerek başka bir işlevi öne çıkardı: geçen süreyi ölçmek. Saat ve dakika göstergesini küçük bir alt kadrana taşıdı, kronograf saniyesini merkeze yerleştirdi. Geleneksel cep saati kronograflarını hatırlatan bu yaklaşım, mekanizmanın da baştan tasarlanmasını gerektirdi. Ortaya çıkan Chronograph Flyback, 7 Kasım’da Cenevre’de düzenlenen Grand Prix d’Horlogerie de Genève (GPHG) 2026 töreninde saatçiliğin en prestijli ödüllerinden Aiguille d’Or’un sahibi oldu.
Saat dünyasının Oscar’ları olarak anılan organizasyon, bu yıl 26’ncı kez düzenlendi. GPHG Vakfı’nın açıkladığı sonuçlara göre 14 kategoride 84 saat ve mekanik masa saati finale kaldı. Binden fazla üyeli akademi ile Wei Koh başkanlığındaki 24 kişilik uluslararası jürinin değerlendirmeleri sonucunda 20 ödül dağıtıldı. Uluslararası izleyiciye ulaşma amacıyla YouTube üzerinden canlı yayınlanan etkinliğin dili ağırlıklı olarak İngilizce oldu. Ancak sahneye çıkanların heyecanla ve dilleri döndüğünce Fransızca konuşmaya çalışmaları da dikkat çekti.
Etkinlikte değişiklik sadece sahnede yaşanmadı. GPHG, uzun yıllardır kullandığı kadın ve erkek saati kategorilerini kaldırdı. Yerlerine Essential, Complication ve Gemset gibi teknik özellikleri, işlevleri ve işçiliği öne çıkaran başlıklar getirdi. Bir mekanizmanın hassasiyeti veya mühendislik değeri, onu kullanacak kişinin cinsiyetinden bağımsız. Yani saatlerin kimler için üretildikleri üzerinden değil, nasıl tasarlanıp üretildikleri üzerinden değerlendirmeye yönelik bir adım atıldı.
Bağımsız Bir Saat Ustasının Arayışı
Cenevre’nin Eski Kent bölgesindeki Grand-Rue boyunca yürürken aynı isim altında çalışan birkaç farklı saat atölyesiyle karşılaşmak mümkün. Birinde kasalar işleniyor, diğerinde mine kadran hazırlanıyor, başka bir yerde mekanizma parçaları tamamlanıyor. Hodinkee’nin kurucusu Benjamin Clymer’ın Nisan 2026’da yayımladığı incelemeye göre Rexhepi’nin Akrivia yapılanması, birbirine birkaç sokak uzaklıktaki yedi atölyede çalışıyor. Kasa üretiminden kayışa, dekorasyondan montaja kadar birçok işlem bu yapının içinde gerçekleştiriliyor. İsviçre saatçiliğinin yüzyıllardır uzmanlaşmış atölyelere dayanan üretim kültürü, burada küçük ama bütünleşik bir organizasyona dönüşmüş durumda.

Rexhep Rexhepi ,Chronograph Flyback “Aiguille d’Or” Grand Prix Ödülü. Fotoğraf: GPHG
Clymer’ın aktardığına göre o tarihte 54 kişilik ekip, takip eden bir yılda en fazla 60, belki yalnızca 50 saat üretecekti. Europa Star’ın Haziran 2026 tarihli söyleşisinde çalışan sayısı yaklaşık 60’a ulaşmıştı; 2012’de kurulan atölyenin ilk yıllarında ise yalnızca beş-altı kişi vardı. Rakamlar küresel üretim ölçeğinde küçük. Buna karşılık Rexhepi’nin kontrol ettiği süreç, yılda milyonlarca saat üreten şirketlerin bile çeşitli tedarikçilere dağıtabildiği işleri kapsıyor. Küçük olmanın burada sağladığı avantaj daha hızlı büyümek değil, teknik kararları daha az aracıyla verebilmek.
Gecenin büyük ödülünü kazanan RRCHF Chronograph Flyback, 38,8 milimetrelik kasasında yalnızca 9,7 milimetre kalınlık sunuyor. Elde kurmalı, 320 parçadan oluşan ve 72 saat güç rezervi sağlayan bütünleşik flyback kronograf kalibresi hazır bir mekanizmanın üzerine eklenen modül değil. Kolon çarkı ve yatay kavrama gibi geleneksel bileşenler, anlık sıçrayan dakika sayacı ve simetrik yerleşim için yeniden düzenlendi. Clymer’ın Patek Philippe ile A. Lange & Söhne’nin elde kurmalı kronograflarını karşılaştırdığı teknik incelemede dikkat çektiği ayrıntı şu: Rexhepi’nin mekanizması rakiplerinden daha kalın olmasına rağmen tamamlanmış saat daha ince. Yani burada elde edilme başarı, bir parçayı küçültmekte değil, kasa ile mekanizmayı birlikte tasarlamanın bir sonucu.

Rexhep Rexhepi, Chronograph Flyback “Aiguille d’Or” Grand Prix Ödülü. Fotoğraf: GPHG
Bu tercih bir tasarım anlayışından fazlası. Rexhepi, Swisswatches Magazine’den Zurab Zazashvili’ye verdiği röportajda işe önce mekanizmayla değil, kadranın oranları, kasanın ölçüsü ve saatin bilekte nasıl hissedileceğiyle başladığını anlatıyor. Ardından mühendislik çözümlerini bu sınırların içine yerleştiriyor. Yaklaşık dört yıllık geliştirme sürecinde bazı parçaların yeniden ele alınması da bunun sonucu. Büyük bir üretim zincirinde farklı tedarikçilere gönderilebilecek kararların aynı organizasyonda alınması, estetik tercihi doğrudan teknik geliştirme sürecinin parçası haline getiriyor.
Niş bir atölye olmanın getirdiği sorunlar da var ve bunların başında tedarik sıkıntısı geliyor. Rexhepi, küçük sipariş hacimleri nedeniyle bazı tedarikçilerden beklediği karşılığı alamadığını, bir eşapman tedarikçisinde yaşanan kalite sorunlarının kronometrik performansı etkilediğini söylüyor. Çözümü daha fazla bileşeni içeride geliştirmekte bulmuş. Bu yaklaşım kalite kontrolünü artırırken tasarımların istenen seviyeye ulaşmasında da bolca deneme fırsatı sunuyor. Bağımsızlık, aynı büyük şirket-girişim kıyaslamasındaki gibi sorun çözme özgürlüğünü ve hızı da beraberinde getiriyor.
Hodinkee’nin törenden yaptığı habere göre Rexhepi, ödülü kabul ederken kendi bileğinde taşımak isteyeceği ince bir kronograf geliştirmek istediğini söyledi. Bu hedefin 2026’nın en büyük ödülüne ulaşması, bağımsız üreticilerin sektörde kazandığı görünürlüğü gösteriyor. Yine de geceyi küçük atölyelerin dev markalara karşı kesin zaferi olarak okumak da fazla basit olacaktır.
Mekanik Saatçilikte İnovasyonun Sınırları
GPHG 2026’nın kazananlarına bakıldığında ortak özellik, saatlere daha fazla işlev eklemekten çok mevcut sorunların farklı biçimlerde ele alınması. Kimi üretici kullanım kolaylığını, kimi sesin mekanik yollarla üretilmesini, kimi eşapmanın çalışma prensibini değiştiriyor. Bu alanda küçük atölyelerin çevikliğiyle büyük markaların araştırma gücü aynı anda kendini gösteriyor.
Audemars Piguet’nin Royal Oak ‘Jumbo’ RD#5 modeli bunun örneklerinden biri. Markanın 150’nci yılı için geliştirilen saat, otomatik flyback kronografı ve uçan tourbillonu yaklaşık 8,1 milimetre inceliğindeki kasada birleştiriyor. Fakat yenilik yalnızca incelik değil. Kronograf butonlarını çalıştırmak için gereken kuvvetin azaltılması, mekanik karmaşıklığı doğrudan kullanıcı deneyimine dönüştürüyor. TIMEFORLAB yazarı Sungho Park’ın da dikkat çektiği gibi bir kronografın nasıl hissettirdiği, hangi parçaları barındırdığı kadar önemli hale geliyor. RD#5, İkonik Saat Ödülü’nü kazandı. Aynı marka, 150 Heritage cep saatiyle Takvim ve Astronomi Ödülü’nün de sahibi oldu.

Audemars Piguet Royal Oak "Jumbo" Extra-Thin Selfwinding Flying Tourbillon Chronograph RD#5 "150th Anniversary" Fotoğrag: GPHG
Blancpain ise Grande Double Sonnerie ile Mekanik İstisna Ödülü’nü aldı. Sekiz yıllık geliştirme sürecinin ürünü olan model, büyük ve küçük çan mekanizmalarını, dakika tekrarlayıcıyı, geriye hareket eden göstergeli sonsuz takvimi ve uçan tourbillonu bir araya getiriyor. Kullanıcının farklı melodiler arasında seçim yapabilmesi, saatçiliğin akustik mühendislikle kurduğu ilişkinin bir örneği. Melodilerden biri KISS grubunun davulcusu Eric Singer imzasını taşıyor.

Blancpain Grande Double Sonnerie, Fotoğraf: GPHG
Bağımsız tarafta ise başka denemeler var. Konstantin Chaykin, ThinKing Mystery modelinde son derece ince bir yapı elde etmek için kasanın arka bölümünü mekanizmanın taşıyıcı unsurlarından biri olarak kullanıyor. Bu tasarımı ona Cesaret Ödülü’nü getirdi.
Rexhepi’nin Akrivia atölyesinde de çalışmış olan Mathieu Cleguer, Inspiration One’da beş yıldır geliştirdiği Innate eşapmanını kullanarak doğal eşapmanın kendi kendine harekete geçmesiyle ilgili teknik bir soruna çözüm arıyor. Model Komplikasyon Ödülü’nü kazandı.
Saatçiliğin deneyimli isimlerinden Dominique Renaud ise Pulse60 Titanium Black’te 1 Hz frekanslı büyük bir balans çarkına ve farklı bir eşapman mimarisine odaklanarak Saatçilikte Keşif Ödülü’nü aldı.
Bu üç yaklaşım birbirinin aynısı değil. Cleguer mekanizmanın enerjiyi aktarış biçimine, Renaud zaman düzenleyicinin ritmine, Chaykin ise saati mümkün kılan fiziksel mimariye müdahale ediyor. Rexhepi’nin başarısı da bilinen kolon çarkı ve yatay kavrama ilkelerini baştan tasarlanmış bütünleşik bir yapıda bir araya getirmesinde. Yani saat dünyası yenilikleri sıfırdan ortaya çıkarmanın yanında var olanı geliştirme konusunda da hareket ederek ortaya çıkartıyor gibi görünüyor.
Japonya’nın Cevabı: Yılda 20 Saniye
Cenevre’deki sonuçların gösterdiği bir başka değişim, yüksek saatçiliğin artık yalnızca İsviçreli üreticiler üzerinden anlatılmaması. Japonya’dan iki farklı ödül geldi. Biri hassasiyeti elektronik kontrolle yeniden tanımlayan büyük bir üreticiden, diğeri kadranı endüstriyel bir göstergeye dönüştüren küçük bir atölyeden.
Grand Seiko, Spring Drive U.F.A. Ushio 300 Diver ile Spor Saati Ödülü’nü kazandı. Saatin 9RB1 kalibresi, mekanik zembereğin enerjisini kuvars osilatörü ve elektronik regülasyonla kontrol eden Spring Drive teknolojisine dayanıyor. Grand Seiko’nun açıklamasına göre mekanizma yılda ±20 saniyelik hassasiyet hedefi sunuyor. Titanyum kasa, 300 metre su geçirmezlik ve 40,8 milimetrelik çap bu teknolojiyi günlük kullanıma yönelik bir spor saatinde buluşturuyor.
Diğer ödül, Jiro Katayama tarafından kurulan Otsuka Lotec’e gitti. No.8 modeli Petite Aiguille kategorisinde birinci oldu. Model, endüstriyel ölçüm cihazlarını hatırlatan kadranı, sıçrayan saat ve retrograd dakika göstergeleriyle zamanı okuma biçimini değiştiriyor. Markanın 2024’te Challenge kategorisini kazanıp iki yıl sonra daha yüksek fiyat sınıfında ödüle ulaşması, küçük üreticilerin yalnızca İsviçre’de değil Japonya’da da kendilerine alan açtığını gösteriyor. Jiro Katayama ise geçmişiyle saat dünyasında yepyeni bir hikaye yazan, başarı için küçük yaştan itibaren saat dünyasına maruz kalmaya gerek kalmadığının canlı bir kanıtı gibi podyumda kendine yer buluyor.

Otsuka Lotec No.8, Fotoğraf: GPHG
Ulaşılabilir Saatlerden Yüksek Saatçiliğe
GPHG’nin fiyat odaklı kategorileri, bu dönüşümün yalnızca altı haneli etiketlerden ibaret olmadığını hatırlatıyor. Petite Aiguille 4.500 ile 10 bin İsviçre frangı arasındaki, Challenge ise 4.500 frangın altındaki saatleri kapsıyor. Challenge ödülünü SpaceOne ile Baltic iş birliğinin ürünü Seconde Majeure kazandı. Türkiye’de ABT Saat’in etkinliği ile deneme fırsatı bulduğum model gerçek anlamda ilgi çekici bir görüntü de sunuyor. Théo Auffret’nin katkısıyla geliştirilen gösterim düzeni, geleneksel ibrelerin yerine saydam diskleri kullanıyor. Bu fiyatlara herkes için ekonomik demek mümkün olmasa da saatçilik dünyasında ulaşılabilirlik sunuyor denilebilir.
Köklü üreticilerin aldığı ödüller de dikkat çekiciydi. Chopard, L.U.C 1860 ile Sadece Zaman, Mystery Nut ile Mücevher Saati ödüllerini kazandı. Chopard Eş Başkanı Karl-Friedrich Scheufele’nin yeniden canlandırdığı Ferdinand Berthoud markası ise Chronomètre FB 2TV ile Tourbillon, geleneksel el işçiliğini ve kronometrik hassasiyeti korumayı amaçlayan Naissance d’une Montre 3 ile Kronometri ödüllerine ulaştı. Chopard ve Ferdinand Berthoud’un toplam dört ödül kazanması, kurumsal kaynaklarla zanaatkarlığın mutlaka birbirinin karşıtı olmadığını ve birbirinden beslendiğini de gösteriyor.
Parmigiani Fleurier’nin Kronograf Ödülü’nü alan Tonda PF Chronographe Mystérieux modelinde kronograf göstergeleri yalnızca işlev etkinleştirildiğinde ortaya çıkıyor.
Daniel Roth’un Extra Plat Rose Gold Skeleton modeli yeni Essential kategorisinin ilk kazananı oldu.
Louis Vuitton, Tambour Taiko Arty Automata ile Sanatsal Zanaat, Piaget, Swinging Pebble ile Taş İşlemeli Saat; İtalyan La Vallée ise Cosmo ile Mekanik Masa Saati ödüllerine ulaştı.

Louıs Vuıtton Tambour Taiko Arty Automata, Fotoğraf: GPHG
Patek Philippe’ye verilen Jüri Özel Ödülü, bir saat modeline değil Watch Art Grand Exhibition sergilerine ayrıldı. Ödüllerin tamamına GPHG’nin resmî kazananlar listesinden ulaşabilirsiniz.
Ödüller Saatçiliğin Geleceğini Ne Kadar Temsil Ediyor?
Bu tabloyu bütün saat endüstrisinin eksiksiz bir sıralaması gibi görmek doğru olmaz. Yarışmaya her marka katılmıyor. 2026 jürisinde yer alan Hodinkee editörü Mark Kauzlarich, finalistler açıklandığında bazı önemli üreticilerin yokluğunu özellikle vurgulamıştı. Kauzlarich’in aktardığına göre başvuru ücreti 800 İsviçre frangı; finale kalan modeller için ayrıca 7 bin frank ödeniyor. GPHG, bu tutarların yarışmanın ve sergilerin organizasyonunun yanı sıra aday gösterilen saatlere yönelik iletişim hizmetlerinde kullanıldığını belirtiyor. Nihai değerlendirmede 24 kişilik jürinin oyları üçte iki, binden fazla üyeli akademinin oyları üçte bir ağırlık taşıyor. GPHG’nin “yılın en iyisi” kararı, bütün saatlerin eşit koşullarda sınandığı bir laboratuvar testinin değil, belirli kurallara ve başvurulara dayanan yarışmanın sonucu.
Ödül sahiplerinin hangi ölçütle seçildiği konusunda da görüş birliği yok. TIMEFORLAB yazarı Sungho Park, Cleguer’nin yeni eşapmanını değerli bulmasına rağmen Inspiration One’ın Komplikasyon kategorisinde değerlendirilmesini tartışmaya açıyor. Park, Chopard L.U.C 1860’ın daha önceki versiyonuna yakınlığını da sorguluyor. Monochrome ise Rexhepi’ye verilen büyük ödülü geleneksel yüksek saatçilikte bağımsız atölyelerin artan ağırlığının işareti olarak okuyor. Revolution’ın değerlendirmesi farklı teknik başarıların aynı törende kabul görmesini öne çıkarıyor; ancak yayın organının kurucusu Wei Koh’un bu yıl GPHG jüri başkanı olduğu da değerlendirme okunurken bilinmesi gereken bir ayrıntı.
Teknoloji, enerji ve sürdürülebilirlik konularında yazıyor. Dijital kültür ve yüksek saatçiliğe meraklı. Teknolojiyi yalnızca ürünler ve trendler üzerinden değil, kültür, ekonomi, tasarım ve gelecek öngörüsüyle incelemeyi seviyor.