En Hızlı Tahliye 141 Saniye Sürüyor. Uçak Tahliyelerinde Yeni Risk

Acil durumlarda uçakların 90 saniye içinde tamamen tahliye edilebilmesi gerekiyor. Bu kural, ABD Federal Havacılık Kurumu tarafından belirlenen temel güvenlik standartlarından biri. Ancak bilimsel dergi AIP Advances'ta yayımlanan yeni bir araştırmaya göre, dünya genelinde nüfus yaşlandıkça uçaklardaki yaşlı yolcu oranı da artıyor ve bu da söz konusu hedefi giderek daha zor hale getiriyor. 

Uluslararası bir araştırma ekibi, Airbus A320 tipi bir yolcu uçağında çift motor yangını senaryosu üzerinden 27 farklı tahliye durumunu simüle etti. Farklı kabin düzenleri, farklı yaşlı yolcu oranları ve bu yolcuların uçak içindeki dağılımı karşılaştırıldı. Araştırma özellikle yaşlı yolcuları tahliye açısından daha stratejik bölgelere yerleştirmenin süreci hızlandıracağını gösteriyor.

En hızlı tahliye 141 saniye

Araştırmada, nadir görülen ancak etkisi büyük olan acil durumlara odaklanıldı. Bunlar arasında geçmişte de yaşanmış "çift motor arızası" gibi durumlar vardı. Bunlar düşük olasılıklı ama yüksek riskli durumlar olarak görülüyor. Bilgisayar destekli modellemeler ve simülasyon yazılımları kullanılarak yapılan analizler, tahliye süresini en çok etkileyen faktörün yaşlı yolcuların sayısı ve uçak içindeki konumları olduğunu gösterdi.

152 yolcunun bulunduğu, ön kısımda sınırlı sayıda "business" koltuğun yer aldığı ve 30 yaşlı yolcunun kabin boyunca dengeli dağıldığı en hızlı tahliye senaryosunda bile bir düzende tüm yolcuların uçağı terk etmesi 141 saniye sürdü. Bu süre, resmi güvenlik standardının epey üzerinde.

Araştırmacılara göre bu gecikmenin temel nedenlerinden biri yaşla birlikte gelen bilişsel ve fiziksel değişimler. Yaşlı bireylerde karar verme sürecinin yavaşlaması, çevresel farkındalığın azalması ve fiziksel hareket kabiliyetinin düşmesi, özellikle stresli acil durumlarda tahliyeyi zorlaştırabiliyor.

Çözüm önerileri

Çalışma, bu bulguların pratikte nasıl kullanılabileceğini de gösteriyor. Örneğin yaşlı yolculara özel güvenlik bilgilendirmeleri yapılması ya da kabin içinde daha stratejik koltuk yerleşimleri planlanması gibi önlemler, tahliye süresini kısaltabilir.

Araştırma ekibi, gelecekte çocuklar, bebekler ve hamile yolcular gibi farklı grupların da tahliye süreçlerine etkisini incelemeyi planlıyor. Bu tür çalışmaların, havayolu şirketlerinin güvenlik politikalarını yeniden şekillendirmesine ve artan yolcu çeşitliliğine daha iyi uyum sağlamasına yardımcı olabileceği belirtiliyor.